سرمایه فرهنگی
نظریه سرمایه فرهنگی توسط پیر بوردیو جامعه شناس فرانسوی ابداع شدهاست. سرمایه فرهنگی به تمرکز و انباشت انواع مختلف کالاهای ملموس فرهنگی و نیز قدرت و توانایی در اختیار گرفتن این کالاها و همچنین استعداد و ظرفیت فرد در شناخت و کاربرد این وسایل گفته میشود.
بنا به تعریف ، سرمایه اجتماعی مجموعه ای از روابط و معلومات و اطلاعات وامتیازات است که فرد برای حفظ کردن یا بدست آوردن یک موقعیت اجتماعی از آن استفاده می کند .این مجموعه عبارت است از سرمایه ای فرهنگی که به طور دائمی در قلمرو و امکانات یک قشر ، گروه ، طایفه یا طبقه می باشد .
بوردیو به همراه ژان کلودپاسرن در تحقیقی که بر اساس فرضیه عدم تساوی سرمایه فرهنگی انجام داده اند . معتقدند که نابرابری فرهنگی فقط با رفتار و اعمال فرهنگی که برای افراد و گروهها مقدور است ، مشخص می شود . تئاتر و اپرا رفتن ، مجله و روزنامه خواندن ، سینما رفتن ، دوربین عکاسی داشتن و امثال آن میتواند به عنوان نشانه ها و امکانات سرمایه فرهنگی به شمار آید. امکاناتی که به طور یکسان در دسترس همه نیست .
بوردیو در تحقیقی درباره بازدیدکنندگان موزه های اروپا می نویسد ، علاقه به هنر و کیفیت دلبستگی به آثار هنری ارتباط نزدیکی با موقعیت و امکانات خانوادگی و طبقاتی افراد دارد .یک کارگر در نمایشگاه نیاز به یک راهنما دارد ولی یک تحصیلکرده نه . او نتیجه گرفت که کشش و علاقه افراد و گروهها از منبع و میراثی بهره می گیرد که مانند یک سرمایه اختصاصی و خانوادگی حفظ شده است .
در سرمایه فرهنگی تلاشی که دولت برای فراگیری نظریه ها و تکنیک ها در مدارس و دانشگاهها می نماید ، مانند سرمایه گذاری اقتصادی ، قسمتی از ثروت ملی محسوب می شود که افراد به عنوان تولید کننده و مصرف کننده به آن دسترسی دارند.
به نظر بوردیو سرمایه فرهنگی به سه شکل وجود دارد .
1- سرمایه بدنی و فردی
این سرمایه با کوشش و تجربه و استعداد فرد حاصل شده و با دارنده آن از بین می رود و نمی توان آن را به دیگری واگذار کرد مانند : حافظه ، مهارت های تجربی و رفتاری .
2- سرمایه عینی فرهنگی :
مجموعه میراثهای فرهنگی مانند شاهکارهای هنری و تکنولوژی ماشینی ، قوانین علمی که به صورت کتب و اسناد و اشیاء در تملک اختصاصی افراد و خانواده هاست . این سرمایه قابل انتقال به دیگران است
3- سرمایه نهادی و ضابطه ای
این سرمایه فرهنگی به کمک ضوابط اجتماعی و به دست آوردن عناوین ، برای افراد کسب موقعیت می کند مانند مدرک تحصیلی ، تصدیق حرفه و کار . این سرمایه نیز قابل انتقال به دیگران نیست .
بوردیو می افزاید که سرمایه اقتصادی می تواند برای صاحب خود سرمایه فرهنگی و اجتماعی ایجاد کند و سرمایه فرهنگی نیز با کارکرد خود سرمایه اقتصادی را به وجود آورد.
+ نوشته شده در ۱۳۹۰/۰۵/۰۸ ساعت 22:53 توسط Mohammad
|